Poniedziałkowa inauguracja Władimira Putina, jak zapowiadają media moskiewskie, będzie wspaniała, pompatyczna i imperialna. Inna tym razem być nie może.

Znany i ceniony za rozsądek publicysta Leonid Radzichowski jeszcze rok temu, jeszcze przed zimowymi wielotysięcznymi protestami opozycji za największą, historyczną wręcz zasługę prezydenta Dmitrija Miedwiediewa uznał to, że tymczasowy zmiennik Putina odarł carską władzę z sakralności, odebrał jej nimb niemal boskości. Bo skoro carem można być na niby, to i można się go nie bać, a już padać przed nim na twarz jakoś tak specjalnych powodów nie ma, można natomiast z niego nawet drwić.

Teraz więc Kreml musi odrobić to, co stracił przez ostatnie cztery lata, pokazać narodowi, że na tron wraca po przerwie Car prawdziwy i absolutnie poważny.

Ceremonia zaprzysiężenia prezydenta Federacji Rosyjskiej, jak pisze tygodnik "Russkij Reportior", jest wzorowana na uroczystej inauguracji cara Aleksandra II w 1855 r., która swą wspaniałością olśniła Europę, a kosztowała astronomiczną wtedy sumę miliona funtów szterlingów.

Prezydent elekt w poniedziałek, tak jak car, przejedzie przez Moskwę. A na Kreml dostanie się tak samo, jak monarcha, przez Bramę Spasską. Potem samotnie po czerwonych dywanach przejdzie do wspaniałej, kapiącej od złota Sali Andriejewskiej Wielkiego Pałacu Kremlowskiego, która przy monarchach odgrywała rolę sali tronowej i gdzie przechowywano carskie regalia - berło, jabłko i koronę.

Carowie na koronację jechali długo, wiele godzin, bo po drodze na Kreml zatrzymywały je deputacje wszelkich stanów wyrażające najwyższy zachwyt najwyższą osobą i przysięgające jej swą dozgonną wierność.

Dziś udającemu się na inaugurację prezydentowi naród osobiście nic wyrazić nie może, bo ulice stolicy, po których jego samochód w otoczeniu eskorty motocyklistów wiezie go na Kreml, są zamknięte dla ruchu i zawczasu oczyszczone z przechodniów.

Moskwa zawsze na początku maja pustoszeje. Mieszkańcy korzystając z tego, że i pierwszego i dziewiątego mają wolne, robią sobie długie ferie. Uciekają z miasta przed bałaganem i korkami wywołanymi przez przygotowania do defilady z okazji rocznicy dnia zwycięstwa nad Niemcami, które sprawiają, że główne ulice miasta raz za razem są na wiele godzin blokowane przez kolumny czołgów, wozów opancerzonych, transporterów rakiet.

W tym roku sam Putin pomógł moskwianom na długo wyjechać z miasta dając narodowi przed świątecznym 9 maja dodatkowe dni wolne w poniedziałek i wtorek. Dzięki temu zapowiadane przez opozycję potężne protesty przeciw powrotowi Putina na Kreml okażą się pewnie mniej liczne niż liczyli przeciwnicy prezydenta-elekta.

Samotny przejazd luksusowego mercedesa przez puste, robiące wrażenie martwego, miasto zwykli Rosjanie będą więc oglądać w telewizji. A państwowe kanały potrafią po mistrzowsku pokazać zaprzysiężenie głowy państwa. Fachowcy z całego świata transmisję inauguracji Miedwiediewa cztery lata temu prowadzoną z kilkudziesięciu kamer umieszczonych na dronach, wysięgnikach, kominach i wieżach uznali za majstersztyk.

Naród zobaczy, więc, jak Putin po niekończących się schodach i korytarzach idzie do sali tronowej, gdzie oczekiwać na niego będzie 4,5 tys. starannie dobranych gości z Rosji i kilku zza granicy. Tym razem ma być wśród nich "drug Silvio", czyli wsławiony skandalami były premier Włoch Silvio Berlusconi.

W ich obecności Putin przejmie od swego poprzednika regalia prezydenckie - sztandar, oprawny w czerwoną skórę egzemplarz konstytucji i "znak prezydencki" - zawieszoną na złotym łańcuchu kopię Orderu za Zasługi przed Ojczyzną, na odwrocie której zostało wygrawerowane jego imię, nazwisko i rok jego inauguracji.

Ceremonia koronacji carskiej była uroczystością religijną. Dziś zwierzchnik Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej, Patriarcha Moskwy i Wszechrusi jest na niej jednym z najważniejszych gości, ale to nie on, tylko przewodniczący Sądu Konstytucyjnego przyjmuje przysięgę prezydencką. Jak twierdzi Władimir Szewczenko, kremlowski mistrz ceremonii w epoce Borysa Jelcyna, Rosjanie uwspółcześniając inaugurację głowy państwa wzorowali się na Stanach Zjednoczonych, gdzie prezydent przysięga przed przewodniczącym Sądu Najwyższego.

Gospodarz Kremla ma jednak trudniej niż nowy lokator Białego Domu. Amerykański prezydent powtarza kolejne frazy przysięgi po przewodniczącym sądu. Rosjanin wypowiada jej słowa sam i z pamięci.

To też ważny symbol podkreślający, że Przywódca stoi ponad instytucjami państwowymi, a odpowiada tylko przed całym narodem.